Starożytny amulet pozwoli wyjaśnić jedną z największych zagadek lingwistyczych Europy?
16 listopada 2022, 11:00Ponad 2000 lat temu na drzwiach pewnego domostwa na północy Hiszpanii wisiał amulet w kształcie dłoni. W 2021 roku zabytek znaleźli archeolodzy pracujący na górze Irulegi w pobliżu Pampeluny. Specjaliści z Sociedad de Ciencias Aranzadi prowadzą tam wykopaliska przy ruinach średniowiecznego zamku i osady z epoki żelaza. Dłoń zabezpieczono i wysłano do konserwacji. Okazało się, że to nie zwykły amulet, a sensacyjne znalezisko, które może pomóc w rozwiązaniu jednej z największych zagadek lingwistycznych Europy – pochodzenia języka baskijskiego.
Scytowie używali skór zabitych wrogów. Badania potwierdzają słowa Herodota
29 grudnia 2023, 12:07Scytowie przez 1000 lat wywierali wpływ na losy Azji Środkowej i Europy Wschodniej. Wspomina o nich Biblia, Asyryjczycy i „ojciec historii” Herodot, walczyli z Grekami, Persami, Aleksandrem Wielkim, ludami mieszkającymi między Wisłą a Odrą, Rzymianami, przekroczyli Kaukaz, podbili Syrię, zagrozili Egiptowi. Jednym z najważniejszych materiałów, jakich używali, była skóra. Wytwarzali z niej ubrania, buty, uprzęż końską czy kołczany. Naukowcy postanowili więc dowiedzieć się, skóry jakich zwierząt były wykorzystywane przez słynnych koczowników.
Zęby dinozaurów – nowe źródło informacji o dawnym stężeniu CO2 w atmosferze
8 sierpnia 2025, 09:03Niemieccy badacze znaleźli nowe źródło informacji o stężeniu dwutlenku węgla w atmosferze przed milionami lat. Okazało się, że zapis na ten temat znajduje się w... skamieniałych zębach dinozaurów. Uczeni z Uniwersytetów w Moguncji, Göttingen i Bochum, na podstawie analizy izotopów tlenu w szkliwie zębów dinozaurów stwierdzili, że stężenie CO2 w atmosferze w mezozoiku (252–66 milionów lat temu), było znacznie wyższe niż obecnie. Badania były możliwe dzięki wykorzystaniu innowacyjnej metody, która pozwoliła na określenie względnego stosunku wszystkich trzech naturalnych izotopów tlenu.
List papieża rzuca nowe światło na europejski wymiar bitwy pod Hastings
11 sierpnia 2026, 15:30Bitwa pod Hastings w 1066 roku to jeden z najważniejszych momentów w historii Anglii. W bitwie tej zginął Harold Godwinson (Harold II), ostatni anglosaski król Anglii, a tron objął normański najeźdźca Wilhelm Zdobywca. Nowe badania brytyjskiego historyka prof. Toma Licence’a z University of East Anglia sugerują, że bardzo istotną rolę mogła odegrać polityka kościelna rozgrywająca się blisko tysiąc kilometrów od pola bitwy – w Rzymie.
Gospodarka na Viście
31 stycznia 2007, 16:10Firma analityczna IDC już przed kilkoma miesiącami informowała, że dzięki systemowi Windows Vista powstanie 100 000 miejsc pracy w USA oraz 50 000 w sześciu krajach Europy, w tym w Polsce. Microsoft, który na promocję Windows Visty zamierza wydać 500 milionów dolarów, zlecił IDC przeprowadzenie szczegółowych badań dotyczących wpływu pojawienia się Visty na rynek Stanów Zjednoczonych.
Malarstwo olejne nie pochodzi z Europy
23 kwietnia 2008, 10:54Dotychczas uważano, że malarstwo olejne narodziło się w Europie. Najnowsze badania wykazały jednak, że Azjaci wyprzedzili Europejczyków o setki lat.
Nieprzewidywalna rezerwa jajnikowa
28 stycznia 2010, 16:50Rezerwa jajnikowa, czyli liczba niedojrzałych komórek jajowych dostępnych w jajniku kobiety i potencjalnie gotowych do bycia zapłodnionymi po osiągnięciu dojrzałości, jest zupełnie inna, niż dotychczas uważano.
Mrówki wielkości kolibra wykorzystywały globalne ocieplenia
4 maja 2011, 10:23Czterech paleontologów z USA i Kanady odkryło skamieniałość olbrzymiej mrówki wielkości kolibra. Wędrówki tego gatunku dostarczają ważnych informacji nt. tego, jak okresy ocieplenia wpływały na dystrybucję życia w eocenie (ok. 50 mln lat temu).
Cambridge górą
12 września 2012, 16:40Opublikowano tegoroczny ranking najlepszych uczelni wyższych na świecie. Ponownie na pierwszym miejscu w zestawieniu QS World University Rankings najlepsza okazała się szkoła z Cambridge. Tym jednak razem nie chodzi o brytyjskie, a o amerykańskie miasto o tej nazwie.
Wskrzeszony enzym sprzed 90 mln lat pomoże chorym z dną
26 lutego 2014, 07:38Chorujemy na dnę moczanową, bo nadmiar kwasu moczowego odkłada się w stawach w postaci złogów. Większość innych ssaków nie ma takiego problemu, jednak u małp człekokształtnych gen oksydazy moczanowej (urikazy) - enzymu katalizującego rozkład kwasu moczowego do alantoiny - uległ zmutowaniu. Próbując w niecodzienny sposób poradzić sobie z tym problemem, zespół Erica Gauchera z Georgia Institute of Technology postanowił ożywić stare wersje białka.
